Nowa Zelandia, zwana z języka maoryskiego krajem Długiej Białej Chmury, to państwo wyspiarskie, położone w południowo-zachodniej części Oceanii, około 1600 km na południowy wschód od Australii. Archipelag obejmuje dwie duże wyspy: Północną (115,8 tys. km²) i Południową (151,2 tys. km²) oraz wiele mniejszych pobliskich wysepek, m.in. Stewart Island, Chatham Islands, Kermadec Islands, Campbell Island, Bounty Islands, Auckland Islands, Antipodes Islands. Do Nowej Zelandii należą również trzy małe terytoria zamorskie Oceanii: Tokelau, Niue oraz Wyspy Cooka (dwa ostatnie na zasadzie państwa stowarzyszonego).

Nowa Zelandia nie zawsze była wyspą - 150 milionów lat temu, tak jak Australia, Antarktyka, Indie i Południowa Afryka była częścią subkontynentu zwanego Gondwanaland. Ok. 70 milionów lat temu została oddzielona od Australii i Antarktyki.

Nowa Zelandia do 700 roku n.e. była odizolowanym i niezamieszkałym terytorium, dzięki czemu zachowała niezwykłą florę i faunę, która obecnie nie występuje na innych kontynentach. Pierwsi osadnicy pojawili się tu prawdopodobnie 1000 lat temu. Było to plemię polinezyjskie Maori przybyłe z legendarnej Hawaiki.

Pierwszym Europejczykiem, który dotarł do Nowej Zelandii był holenderski żeglarz Abel Tasman. W 1642 roku nadał wyspom obecną nazwę na cześć jednej z prowincji w Holandii. W 1769 roku do Nowej Zelandii dopłynął kapitan James Cook i ogłosił włączenie jej do Imperium Brytyjskiego.

W ciągu kilku następnych dziesięcioleci na wybrzeżach obu wysp powstały pierwsze osady wielorybników, stając się zaczątkami dzisiejszych głównych miast. Przez pewien czas Nowa Zelandia pozostawała poza zainteresowaniami Europejczyków. Dopiero w 1840 roku angielski kapitan i 45 wodzów plemion maoryskich podpisało Traktakt Waitangi. Gwarantował on zwierzchnictwo Wielkiej Brytanii nad Nową Zelandią, a rdzennej ludności zachowanie praw do ziem i zasobów.
Gwarancja nietykalności maorysów nie trwała jednak długo, masowy napływ osadników i łamanie przez stronę brytyjską postanowień umowy wywołały wystąpienia antybrytyjskie – tzw. wojny maoryskie.

Obecnie Nowa Zelandia jest niepodległym państwem, członkiem British Commonwealth. Zamieszkuje ją ok. 3,8 milionów mieszkańców i 49 milionów owiec. 75 % mieszkańców zamieszkujących wyspę Północną to ludność pochodzenia europejskiego, w większości Brytyjczycy. Tylko 300 tys. populacji to rdzenni mieszkańcy Nowej Zelandii –Maorysi.

Nowa Zelandia to kraj o niezwykłej urodzie, w którym można zobaczyć polodowcowe góry, bystre rzeki, głębokie i czyste jeziora, przepiękne piaszczyste plaże, czynne gejzery oraz gorące błota i aktywne wulkany. Ciekawostką jest, że w kraju o ciepłym umiarkowanym subtropikalnym klimacie znajduje się ok. 360 lodowców.

.

Fauna i Flora
W Nowej Zelandii występuje piętrowy układ roślinności, piętro leśne dochodzi do wysokości 1000-1200m. W przeszłości dominowały wilgotne lasy podzwrotnikowe, obecnie przetrzebione tereny zamienione zostały na łąki i pastwiska, a także uprawy zbóż, warzyw i sady. Najpowszechniejsze są wiecznie zielone iglaste lasy 'agatis kauri' z paprociami drzewiastymi, lianami i epifitami. Na wyspie Południowej gdzie zimy są surowsze, występują lasy liściaste, głównie bukowe. W górach spotkać można także niegdyś bardzo liczne cedry i sosny. Najwyższe piętro gór zajmują karłowate zarośla. Flora liczy około 2000 gatunków roślin naczyniowych, endemity stanowią aż 80% roślinności, a drzewa iglaste to w 100% gatunki endemiczne.

Ze zwierząt występują tu 2 gatunki nietoperza, ok. 30 gatunków gadów, ptaki nielotne - kiwi i kakapo oraz papuga kea, żyjąca w pokrytych śniegiem Alpach Południowych, brak natomiast ssaków.
Narodowym symbolem Nowej Zelandii jest ptak kiwi. Ptaki te posiadają szczątkowe skrzydła, długi ostry dziób. Prowadzą nocny tryb życia , składają jaja, których waga stanowi 25% wagi ciała. Podlegają one ścisłej międzynarodowej ochronie


Ustrój
Nowa Zelandia jest monarchią konstytucyjną (oficjalny status dominium brytyjskiego) o parlamentarno-gabinetowym systemie rządów, członkiem brytyjskiej Wspólnoty Narodów. Nie ma pisanej konstytucji a jej ustrój polityczny jest wzorowany na ustroju Wielkiej Brytanii. Głową państwa jest brytyjski monarcha, który jest reprezentowany przez mianowanego w porozumieniu z rządem nowozelandzkim gubernatora generalnego. Jego rola podczas pięcioletniej kadencji ogranicza się jednak wyłącznie do funkcji reprezentacyjnych. Właściwą władzę wykonawczą sprawuje odpowiedzialny przed parlamentem rząd, na czele z premierem, mianowanym przez gubernatora generalnego.
Władzę ustawodawczą stanowi jednoizbowy parlament - Izba Reprezentantów, liczący 121 deputowanych, wybieranych na trzyletnią kadencję.

Gospodarka
Nowa Zelandia jest wysoko rozwiniętym krajem o gospodarce wolnorynkowej, ze znacznym udziałem sektora państwowego. Jej gospodarka należy do najbardziej zróżnicowanych ze wszystkich państw Oceanii. W minionych dwóch dekadach ekonomika nowozelandzka uległa silnemu unowocześnieniu i otwarciu na rynki poza Wspólnotą Narodów. Podstawowe gałęzie tamtejszej gospodarki to hodowla owiec i bydła oraz uprawa zbóż, warzyw i owoców. Duże znaczenie ma rybołówstwo i leśnictwo – Nowa Zelandia to jeden z większych eksporterów drewna miękkiego oraz miazgi i tarcicy na świecie. Najważniejszymi gałęziami produkcji są przemysł spożywczy, maszynowy, metalowy, chemiczny, drzewny, papierniczy i włókienniczy. Państwo posiada również własny przemysł wydobywczy - występujące tam bogactwa naturalne to ropa naftowa, gaz ziemny, piaski żelaziste, złoto, srebro, wapienie, marmury i piaskowce. Produkty eksportowe to, oprócz drewna, głównie produkty mleczne, mięso, ryby i owoce. Importowane są przede wszystkim maszyny i elektronika, samochody oraz ropa naftowa. Głównymi partnerami handlowymi Nowej Zelandii są: Australia, Stany Zjednoczone i Japonia.

Ukształtowanie terenu
Powierzchnia wysp jest mocno zróżnicowana - około 75% powierzchni stanowią góry i wyżyny. Linia brzegowa obu wysp (o długości 5650 km) jest bardzo silnie rozwinięta. Na obszarze Nowej Zelandii występują liczne gejzery i gorące źródła.
Na Wyspie Południowej znajdują się Alpy Południowe i najwyższy szczyt w Nowej Zelandii – Góra Cooka (3754 m n.p.m.) a także największy lodowiec - Tasmana, o długości około 29 km. Zachodnie, strome stoki gór łagodnie opadają ku nizinie Canterbury Plains, południową część wyspy zajmuje płaskowyż Otago, region górski Fiordland i nizina Southland. Północna część wyspy to góry Kaikoura i Tasman Mountains.
Wnętrze Wyspy Północnej zajmuje Płaskowyż Centralny z czynnymi wulkanami Ruapehu, Ngauruhoe, Tongariro, Tarawera i kalderami wypełnionymi wodą (jezioro Taupo, Rotoaira), we wschodniej części ciągną się pasma górskie Tararua Range, Ruahine Range, Huiarau Range, Raukamara Range a na zachodzie wznosi się rozległy stratowulkan Taranaki.

Klimat
Wyspa Północna i północny skraj Wyspy Południowej mają klimat podzwrotnikowy, w
większości morski. W pozostałej części Wyspy Południowej klimat jest umiarkowany ciepły. Dominują wilgotne wiatry zachodnie, zdarzają się również cyklony tropikalne. Temperatury na nizinach w styczniu wynoszą maksymalnie od 26°C na północy do 18°C na południu (wyjątkowo 38°C), minimalnie od 16°C do 9°C. W lipcu temperatura maksymalna odpowiednio od 15°C do 10°C, minimalna od 9°C do 0°C (skrajnie -20°C). Opady są całoroczne, bardziej równomierne na południu i zachodzie wysp, roczna suma opadów jest zróżnicowana. W miesiącach zimowych, na Wyspie Południowej występują także opady śnieżne. Trwała pokrywa śnieżna utrzymuje się jedynie w górach, granica wiecznego śniegu przebiega na wysokości około 2200 m n.p.m. Lodowce występują głównie w Alpach Południowych - z 360 lodowców o łącznej powierzchni 1000 km² najdłuższe to Lodowiec Tasmana (29 km długości) i Murchisona (17 km długości).
Sieć rzeczna Nowej Zelandii jest bardzo gęsta. Rzeki są krótkie i bystre. Najdłuższe na Wyspie Północnej to Waikato (425 km) i Wanganui, a na Wyspie Południowej Clutha, Waitaki i Waiau. Charakteryzują je wysokie stany wód w ciągu roku, a w okresie wiosny częste powodzie. Na wyspach nowozelandzkich znajdują się liczne jeziora, z których największe to Taupo (powierzchnia 616 km²), a najgłębsze Hauroko (głębokość 462 m). Na Wyspie Południowej przeważają jeziora tektoniczno-lodowcowe, bardzo głębokie, na wyspie Północnej natomiast jeziora wulkaniczne.


Nowa Zelandia jest rajem przygód na świeżym powietrzu oferującym turystom wiele możliwości, które gwałtownie podnoszą poziom adrenaliny.
Nowa Zelandia słynie jako najlepsze miejsce do uprawiania nietypowych sportów –bungee, spływów pontonowych rwącą rzeką, nurkowania, narciarstwa. Można też wspinać się na skałki, organizować wypady rowerowe, pływać w basenach z delfinami lub łowić w strumieniach tłuste pstrągi. Zróżnicowana linia brzegowa Nowej Zelandii ciągnąca się przez ponad 15 tys. km – to przepiękne długie, czyste, piaszczyste plaże i doskonałe warunki do uprawiania sportów wodnych.

W Nowej Zelandii panuje klimat podzwrotnikowy, morski, z opadami równomiernie rozmieszczonymi w ciągu całego roku. Bardzo dobre okazje na wizytę to np. festiwal Summer City Programme, Międzynarodowy Festiwal Sztuki, czy Festiwal Wina. Jedną z największych atrakcji turystycznych jest konkurs strzyżenia owiec odbywający się w marcu. Należy przypomnieć, że Nowozelandczycy są mistrzami w błyskawicznym strzyżeniu.

Odwiedzając Nową Zelandię będziesz mógł zapoznać się ze zwyczajami rdzennych mieszkańców Nowej Zelandii Maori. Posiadają oni bardzo bogatą i zróżnicowana kulturę. Maori bardzo dbają o umacnianie swojej kultury poprzez przekazywanie obyczajów swoim dzieciom. Organizują oni dla turystów różnego rodzaju przedstawienia tradycyjnego śpiewu lub tańca.

W Nowej Zelandii obowiązują dwa języki urzędowe – angielski i język plamienia Maori.

Nowozelandczycy uchodzą za osoby serdeczne i otwarte. Mówią o sobie Kiwis. Uśmiechają się często nawet do nieznajomych. How are you?, czyli "Jak się masz?", "Co u ciebie słychać?", jest powszechnie przyjętą grzecznościową formą zwracania się do napotkanych osób, niekoniecznie znajomych. Często do "How are you?" dodaje się "mate", co w Nowej Zelandii i Australii oznacza kumpla.

Warto także odwiedzić Fiord Milford Sound, który ma długość 16 km, a jego najbardziej charakterystycznym punktem jest szczyt Mitre Peak o wysokości 1 694 m n.p.m., uważany za najwyższy klif fiordowy na świecie. Najszybciej można obejrzeć go wybierając się w 2-godzinny rejs statkiem "Milford Monarch" lub "Milford Haven". Dopływają one aż do Morza Tasmana, gdzie zawracają. Po drodze niewątpliwą atrakcją jest prysznic pod wodospadami.

Fiordy cenione są za ciszę i urodę dzikiego krajobrazu. Tutaj z minuty na minutę przejrzyste i zalane słońcem niebo potrafi się zaciągnąć tajemniczą mgłą. Niezwykła cisza przerywana jest tylko śpiewem ptaków, pluskiem ryb i dalekim szumem wodospadów. Niektórzy mówią, że słychać tu brzmienie ciszy. W tym fascynującym świecie przyrody można zaobserwować pływające obok statku delfiny butlonose i wygrzewające się na wysepkach w samym środku fiordu futrzane foki, a nawet pingwiny.